Zeszły rok był kolejnym, kiedy transplantolodzy przekroczyli granicę 2 tysięcy zabiegów. Według Centrum Organizacyjno-Koordynacyjnego ds. Transplantacji „Poltransplant” w 2025 r. przeszczepiono 2 298 narządów wewnętrznych, które otrzymało 2 254 pacjentów.

Znaczący wzrost liczby transplantacji w ostatnich latach stał się możliwy dzięki temu, że więcej szpitali na terenie całego kraju zgłasza zmarłych potencjalnych dawców. W 2025 r. po raz pierwszy liczba zgłoszonych zmarłych dawców przekroczyła 1000 i wyniosła 1021, z tego 781 było tzw. dawcami rzeczywistymi. Ta różnica wynika z kolei z tego, że nie wszyscy potencjalni dawcy są ostatecznie kwalifikowani do pobrania narządów.

Jak oceniają specjaliści, to w znacznym stopniu zasługa utworzenia stanowiska koordynatorów wojewódzkich ds. transplantacji, którzy przekonują do zgłaszania zmarłych dawców i koordynują transplantacje, rozmawiają także z rodzinami osób zmarłych, którzy potencjalnie mogą być dawcami narządów do przeszczepów.

Podobnie jak w latach poprzednich w 2025 r. najwięcej przeszczepiono nerek od zmarłych dawców (1227), wątroby (671), serca (169) oraz płuc (133). W 2024 r. wykonano 1132 przeszczepienia nerek, 615 wątroby, 201 serca oraz 147 płuc. Na wysokim poziomie od kilku lat utrzymują się przeszczepy wątroby. W 2007 r. wykonano 178 przeszczepów tego narządu, w 2015 już 314, a w 2023 r. odbyły się 523 transplantacje wątroby.

W 2025 r. przeszczepiono 69 nerek oraz 37 fragmentów wątroby pobranych od żywych dawców. Przeszczepy od żywych dawców to najczęściej transplantacje rodzinne. Narządy do takich operacji pozyskiwane są zwykle od osób z najbliższej rodziny, choć dopuszcza się dawców niespokrewnionych, np. małżonków.

Na podobnym poziomie utrzymuje się w Polsce liczba pacjentów oczekujących na przeszczep. Podobnie jak w latach poprzednich najwięcej osób – około tysiąca – czeka na przeszczepienie nerki. Na transplantacje tkanek oka czeka zwykle 3,5 tys. osób.

Więcej danych z raportu, który przygotował „Poltransplant” w serwisie Nauka w Polsce na www.naukawpolsce.pl

(oprac. jkg)

Fot. Pixabay/sasint